Mga Dapit
  • Bohol
  • Agusan
  • Besao
  • Bendum
  • Cornwall
  • Langhe

      • Katilingbanong
        Kahimtang

      • Hulagway sa
        Palibot

      • Kulturanhong
        Kabilin

      • Katawhang
        Lumulupyo

      • Katungdanan sa
        Pangagamhanan

      • Mga Kabalaka ug
        Tubag sa
        Katilingban


Katilingbanong Kahimtang

Italya
  • Nagsakup ug dapit nga 301,230 km2
  • Ang gibanabana nga populasyon (2004) 58,057,477
  • Ang mga buhatan alang sa pagdumala nga pulitikal:
    • 20 KA REHIYON
    • 108 KA PROBINSYA
    • 8,000 KA MGA GAGMAY NGA KABALAYAN
  • Ang Presidente sa Republika nagtindog sa Kahiusahan sa Italya
  • Ang Pangulong Ministro ug Konsiho sa mga Ministro adunay gahum sa pagpatuman
  • Duha ka katiguman nga pinili: Senado ug Deputies Chamber
  • Ang taas nga korte gitudlo ug adunay gahum sa paghukom


Ang Belbo Valley mao ang dapit diin adunay daghan parasan. Ang dapit mao ang kinabahandianun sa 16 ka katilingban sa Katilingban sa Kabukiran.

Ang Bormida Valley sa laing bahin mas bukiron ug busa gamay lang nga ubas ang makatubo sa mga pangpang niini. Adunay daghan nga tanuman ug hazel nuts ug maisan. Ang mga tighimo ug tigbutang sa bino ngadto sa botelya dinhi nagpuyo niining dapita.

Ang Langhe usa ka bukiron nga dapit taliwala sa baybay sa Liguria ug sa Turin, sa Piedmont, Italya. Ang sentro sa ekonomiya anaa sa Alba nga usa ka dapit sa panalapi sukad pa sa panahon sa mga Romano. Ang ekonomikanhong kahinungdan sa Alba naggikan sa duha ka industriya nga anaa sa dapit, ang pagpanghimo sa panapton nga sida ug ang pagpanghimo sa kendi o dulsi (Ferrero Roche).

Adunay duha ka bahin sa Langhe, ang kapatagan (Bassa Langa) ug ang kabukiran (Alta Langa).

Ang nagkinaraang katilingban sa Italya nga tagaan nato ug pagtagad dinhi usa sa mga dapit sa Katilingban sa Kabukiran sa Langa delle Valli, Belbo, Bormida ug Uzzone. Ang tulo ka dapit adunay tagsa-tagsa ka ekonomikanhong hulagway nga makapaila ug makapalahi sa ilang kaugalingon.

Ang rehiyon sa kinatibuk-an nabantug tungod sa pipila ka produkto sama sa bino, mani (hazel nuts), ug uhong (truffles).

Ang Uzzone valley mao ang kinagamayan sa tulo ka dapit ug mao lang ang nagsakup sa ilang uluhan sa tubig. Ang panguma sa katawhan alang lamang sa ilang pagkaon ug kini daghan tanum sama sa bino, mani, trigo, pagkaon sa mananap, utanon ug namuhi usab sila ug mananap. Adunay pipila usab nga naghimo ug dugos ug nanigum ug uhong apan kini nag-agad sa panahon ug gihimo isip kalingawan lang. Adunay pipila ka pabrika nga naghimo ug produkto nga ginama sa kahoy o bato. Kadaghanan sa mga pamilya adunay usa o daghan pa nga sakup nga nagtrabaho sa gawas ngadto sa mga pabrika.

Ang Italya sa atong pagkaila karon anaa na sa moderno nga kahimtang. Ang kulturanhong pag-ila sa kaugalingon nag-uswag sulod sa gatusan ka tuig diha sa mga rehiyon ug katilingban























Mga Kalainan sa Kasaysayan
Ang Langhe isip sakup sa Piedmont nakasinati ug labaw nga kalig-on kung itandi sa ubang rehiyon sa Italya apil na diha sa ilang pulitikanhong kaugalingnan. Kini mas dako didto sa mga mas hilit nga dapit sa Alta Langa.
Sa dili pa lamang kaayo dugay, kini nadugangan sa kaugalingnan sa matang sa katilingbanong ekonomiya.


The 16 communes that make up the Mountain Community of the Langa Valley.

Mga Kalainan diha sa Katilingban

Teritoryo : 248 km diin ang 203 km2
kabukiran

Populasyon : Niadtong tuig 2002, 13,245 ka tawo ang nagpuyo sa dapit, apan wala kini maangay ug bahin subay sa gidaghanun sa tawo sa usa ka dapit ug sa distansya sa matag lumulupyo.
  • Ang populasyon tigulang na diin ang 11% adunay edad ubos sa 14 ka tuig, apan 27% anaa sa 66 ka tuig o labaw pa, ug ang nabilin, naa taliwala sa 15 ug 65 ka tuig.
  • Ang 30% nagpuyo sa Santo Stefano Belbo, ug ang 49% nagpuyo sa Bormida Valley
  • Sa kasarangan, adunay 54 ka lumulupyo matag km2, ug ang Belbo valley adunay kinataasan nga kadasok sa katawhan ug ang Uzzone maoy kinaubosan.
  • Adunay kalit nga pag-ubos sa populasyon sulod sa mga miaging pipila ka tuig nga karon mibalik na sa kasarangan. Adunay negatibo nga balanse tungod kay ang kadaghanun sa mamatay nga 1.55%, mas paspas kaysa kadaghanun sa matawo nga 0.67% lamang.
Mga Batasan sa Pagtrabaho: Ang industriyalisasyon sa mahinungdanong negosyo sa pagpanguma sa Langhe nahitabo niadtong 1970s, apan ang katawhan wala mibiya sa ilang pagkahilambigit sa yuta.

Sa katuigan sa 1950s ug 1960s, ang Ferrero nagtugot sa mga tawo nga magtrabaho 50% sa ilang panahon ngadto sa ilang mga uma aron pagpatubo ug mani, ug ang katunga ngadto sa mga pabrika sa dulsi.

Ang pag-andam sa mani o hazel nut nagkakusog sulod sa katuigan, diin nahikawan ang lokal nga produksyon busa ang mga tawo kinahanglan nga mopili. Apan isip pamilya, ang usa ka sakup magtikad sa yuta samtang ang uban magtrabaho sa mga pabrika, ug tungod niini nagpabilin ang ilang kahilambigitan sa yuta ug adunay lain-laing mahimo nga panginabuhian.

  Sa dihang daghang mga balay ang nabaligya ngadto sa mga langyaw, ang mga presyo labaw sa kasarangan ug ang mga langyaw nakabati nga sila nailad, busa sila wala na mibalik pag-usab. Kini nakaapekto sa turismo.

Ang presyo sa balay diha sa dapit gipaubos diin ang kantidad sa pagbaligya ubos sa bili sa yuta.

Daghang mga taga-Alemanya ug Switzerland ang nakapalit ug mga balay, ug “usahay mas tagadiha pa sila sa mga tagadiha mismo sa dapit”
Small holder farm, the farmer is growing corn on the lower terraces rather than vines.

Ang kahoy sa bungtod ilang gipangahuy isip sugnod. Ang mga uma gitukud diin adunay tuburan sa tubig, ug gipanalipdan sa arko sa paghagdan-hagdan, ug nailhan nga Gourg.

Pezzolo Valle Uzzone

Ang industriya miubos diha sa dapit busa nga niadtong 1990s, nahitabo nga 90% sa katawhan ang nagtrabaho sa pabrika ug 10% lamang sa yuta. Apan kini nabalhin na dili pa lamang dugay. Karon 30% sa populasyon nagtrabaho sa panguma ug ubang kalihukan may kalabutan sa panguma ug 70% ngadto sa industriya.

Sa kinatibuk-an, ang pagpanguma sulod sa dapit dili mapuslanon tungod kay gamay ang yuta ug ang mga uma daghan lain-laing tanum. Ang mga naghimo ug keso ug katong mga nagtampo sa agri-turismo adunay makuha nga ganansya. Ang mga mag-uuma dili makabaligya sa nahimo nga bino sa dapit tungod kay walay DOC (sistema sa pagpamatuod sa mga parasan). Ug busa ang yuta nabiyaan sa dihang mamatay ang mga tigulang ug kaha sobra ka masakiton alang pagtikad niini.

"Ang yuta sulod sa kalasangan sa Pezzolo valle Uzzone padayon nga gihagdan-hagdan ug tikad, ako kining nahinumduman nga gitikad niadtong bata pa ako.”Ang hagdanan nga uma gibiyaan na o kaha gitanuman ug mga prutas o kaha sa tugas. Sa pagtaas sa presyo sa lana daghan interesado sa pagpa-maligya ug kahoy isip malahutayong alternatibo sa ighahaling. Matag uma adunay kakahuyan aron kuhaan sa sugnod para sa pagluto ug pag-init sa tubig sa panahon nga ting-tugnaw.


The hills of Pezzolo Valle Uzzone

Langetti

Ang katawhan independente, madaginuton, nagsalig sa kaugalingon, nag-amping sa yuta ug nagtikad sa mga bakilid pinaagi sa ilang pagkamakugi. Maabi-abihon sila sa mga langyaw apan dili magpalupig o magpailalom kang bisan kinsa




(balik sa kinaibabawan)

      • Katilingbanong Kahimtang • Hulagway sa Palibot • Kulturanhong Kabilin • Katawhang Lumulupyo • Katungdanan sa Pangagamhanan • Mga Kabalaka ug Tubag sa Katilingban








CEIE is hosted and managed by
Environmental Science for Social Change
Ceie is a consortium initiative of
University of Stirling
Gruppo Conedis
Environmental Science for Social Change